Wyrok Sądu Pracy

I C 1234/22 dnia 22 maja 2023 r.

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Sąd Rejonowy w Warszawie, Mokotów 22 maja 2023 r. Wydział Pracy w składzie następującym:

Przewodniczący SSR Anna Kowalska Ławnicy Jan Nowak, Maria Wiśniewska Protokolant Piotr Zieliński

po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2023 r. w Warszawie

przy udziale: ---

na rozprawie sprawy z powództwa Jana Kowalskiego,

przeciwko Firma "XYZ" Sp. z o.o. w Warszawie,

o zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę z tytułu mobbingu.

I. oddala powództwo,

II. zasądza od powoda Jana Kowalskiego na rzecz pozwanego Firma "XYZ" Sp. z o.o. w Warszawie kwotę 1200,00 zł (słownie: tysiąc dwieście) złotych tytułem kosztów zastępstwa prawnego pozwanego.

/-/ Anna Kowalska /-/ SSR Anna Kowalska /-/ Jan Nowak

UZASADNIENIE

W pozwie skierowanym do Sądu Rejonowego w Warszawie Jan Kowalski wniósł o zasądzenie kwoty 10 000 złotych tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę z tytułu mobbingu (pozew z dnia 10 stycznia 2023 r., pismo z dnia 20 lutego 2023 r., protokół rozprawy z dnia 15 marca 2023 r.). W odpowiedzi na pozew Firma "XYZ" Sp. z o.o. w Warszawie wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych (odpowiedź na pozew z dnia 1 marca 2023 r., protokół rozprawy z dnia 15 marca 2023 r.).

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

Jan Kowalski był zatrudniony w Firma "XYZ" Sp. z o.o. w Warszawie w Firma "XYZ" Sp. z o.o. 2020, 2021 i 2022 roku na stanowisku Specjalisty ds. Sprzedaży od dnia 1 stycznia 2020 r. do dnia 31 grudnia 2022 r. Stosunek pracy został rozwiązany na wniosek powoda w związku z osiągnięciem wieku emerytalnego. Powód obecnie jest emerytem (umowy o pracę, wniosek powoda - w aktach osobowych, wyjaśnienia powoda z dnia 15 marca 2023 r.). Powód był sumiennym pracownikiem. Atmosfera w wydziale, w którym powód pracował była napięta z uwagi na dużą ilość zamówień realizowanych przez Firma "XYZ" Sp. z o.o.. Powód był skonfliktowany z niektórymi pracownikami wydziału. W pozwanym Firma "XYZ" Sp. z o.o. nie funkcjonowały premie, natomiast nagrody oraz podwyżki wynagrodzenia za pracę były uznaniowe. Powód nie był traktowany gorzej przez zwierzchników niż inni pracownicy wydziału. Nie zaobserwowano ze strony innych pracowników wydziału jakichkolwiek zachowań agresywnych względem powoda. Powód uważał, że był niedocenianym pracownikiem (zeznania świadków: Anna Nowak z dnia 15 marca 2023 r., Piotr Wiśniewski z dnia 15 marca 2023 r., Maria Zielińska z dnia 15 marca 2023 r.; zeznanie powoda z dnia 15 marca 2023 r. oraz przesłuchanego w charakterze strony Firma "XYZ" Sp. z o.o. w Warszawie Adam Malinowski z dnia 15 marca 2023 r.). W okresie pracy powoda nie były widoczne jakiekolwiek problemy ze zdrowiem psychicznym powoda. W 2023 r. powód został zarejestrowany w Przychodni "Zdrowie" . Poza jedną wizytą powód nie prowadził leczenia (wyjaśnienia powoda z dnia 15 marca 2023 r., zeznania świadka Anna Nowak z dnia 15 marca 2023 r., dokumentacja medyczna z Przychodni "Zdrowie" w Warszawie). Ostatnie wynagrodzenie powoda obliczone na zasadach obowiązujących przy obliczaniu ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy wyniosło 4000 złote (zaświadczenie z dnia 10 stycznia 2023 r.). Sąd ustalił stan faktyczny w oparciu o wyżej powołane dowody. Z zeznań osób przesłuchanych w sprawie wynikało jednoznacznie, iż powód był sumiennym pracownikiem. O jakimkolwiek mobbingu wobec jego osoby nie można mówić, pomimo, iż w wydziale, w którym pracował powód była napięta atmosfera.

Sąd zważył, co następuje:

W myśl art. 94 Kodeksu pracy pracodawca jest obowiązany przeciwdziałać mobbingowi. Natomiast mobbing oznacza działania lub zachowania dotyczące pracownika lub skierowania przeciwko pracownikowi, polegające na uporczywym i systematycznym nękaniu lub zastraszaniu pracownika, wywołujące u niego zaniżoną ocenę przydatności zawodowej, powodujące lub mające na celu poniżenie lub ośmieszenie pracownika, izolowanie go lub wyeliminowanie z zespołu współpracowników. Mobbing może wywołać u pracownika rozstrój zdrowia. Pracownik, u którego mobbing wywołał rozstrój zdrowia, może dochodzić od pracodawcy odpowiedniej sumy tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Istotą mobbingu jest jego uporczywość. W takim ujęciu mobbing nie może być zdarzeniem incydentalnym. Cechami charakterystycznymi mobbingu - terroru psychicznego jest jego długotrwałość, (co najmniej kilka miesięcy) oraz powtarzalność zachowań pracodawcy. Chodzi tutaj o celowe nasilenie złej woli ze strony pracodawcy. Roszczenie o zadośćuczynienie przysługuje nie za samo stosowanie mobbingu ale za jego następstwa w postaci rozstroju zdrowia przy czym ciężar dowodu, iż pracownik podlegał mobbingowi i że wskutek tego doznał rozstroju zdrowia spoczywa na pracowniku (art. 6 k.c.). Zadośćuczynienie pieniężne z tytułu mobbingu ma celu pokrycie wszelkich aspektów powstałej szkody niematerialnej np. zwrot kosztów leczenia - leków, terapii, natomiast element zadośćuczynienia ma na celu konpensatę niematerialnej szkody moralnej za cierpienia fizyczne, psychiczne, poczucie krzywdy za utratę zdrowia i ból. Pojęcie krzywdy niesie w sobie wszelkie negatywne następstwa rozstroju zdrowia w sferze cierpień fizycznych, jak i psychicznych. Przy ustaleniu wysokości zadośćuczynienia Sąd bierze pod uwagę stopień nasilenia cierpień, przewlekłość choroby, rozmiar rozstroju zdrowia, trwałość następstw zdarzenia oraz konsekwencje uszczerbku na zdrowiu w życiu prywatnym i zawodowym.

Odnosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy trudno wskazać jakiekolwiek zachowania, zdarzenia, które można zakwalifikować, jako stosowanie mobbingu wobec powoda. Na tle zgromadzonego materiału dowodowego jednoznacznie można stwierdzić, iż mobbing wobec powoda nie był stosowany. Materiał dowodowy wyraźnie wskazuje, iż zarówno mobbing werbalny w postaci obrażania pracownika, wyśmiewania go, wydawania sprzecznych poleceń jak i mobbing niewerbalny w postaci obciążania zbyt dużą odpowiedzialnością przy jednoczesnym ograniczeniu mu możliwości podejmowania decyzji - wobec powoda nie był stosowany. Należy zauważyć, iż w pozwanym zakładzie nie występowała instytucja premii natomiast nagroda miała charakter uznaniowy. Mimo powyższego powód był raczej wyjątkowo pozbawiany nagrody. Na pewno nie było to regułą. Jego sytuacja formalna w zakresie praw i obowiązków pracowniczych była podobna do innych pracowników wydziału. Niewątpliwie powód miał konflikty z niektórymi pracownikami wydziału ale ich skala, natężenie na pewno nie rzutowała na pracę wydziału czy powoda. Można powiedzieć, iż atmosfera pracy w wydziale była napięta (czasami nerwowa jak to określił prezes Firma "XYZ" Sp. z o.o. w Warszawie) tak jak nerwowym pracownikiem był powód. Należy zauważyć, iż powód uważał się za niedocenianego pracownika. Tym samym nawet gdyby negatywne zachowania wobec powoda wystąpiły, to nie wywołałby one u niego zaniżonej oceny przydatności zawodowej (brak kluczowego elementu definicji mobbingu). Dokonywanie oceny jego pracy przez przełożonych mogło się wiązać dla niego z dużym stresem emocjonalnym. Samo w sobie nie może ono jednak stanowić przesłanki do orzeczenia o stosowaniu mobbingu, co podkreślił również Sąd Najwyższy w swym wyroku z dnia 1 kwietnia 2010 r. II PK 276/09 (OSNP z 2011 r. str. 104), w którym stwierdził, iż wykonywanie krytycznych czynności wobec pracownika może naturalnie łączyć się dlań ze stresem, nie oznacza to zaraz mobbingu pracownika. Krytycznej ocenie pracy jak powód podlegali zresztą wszyscy pracownicy wydziału. Wreszcie należy zauważyć, iż to powód był inicjatorem rozwiązania stosunku pracy w związku z nabyciem uprawnień emerytalnych. Brak stwierdzonego mobbingu wobec powoda uzasadnia oddalenie powództwa bez konieczności badania ewentualnego rozstroju zdrowia. Odnośnie tego elementu należy jednak stwierdzić, iż problemy zdrowotne powoda rozpoczęły się w 2023 r. Z dokumentacji medycznej wynika, iż powód był zbadany raz (!) w Przychodni "Zdrowie" (wcześniej leczył się w 2015 r.), dalszego leczenia nie kontynuowano. W wyniku wywiadu stwierdzono u powoda różne dolegliwości. Biorąc pod uwagę powyższe, przy stwierdzonym braku stosowania wobec powoda mobbingu, Sąd uznał roszczenie powoda za bezzasadne, co skutkowało oddaleniem powództwa. O kosztach zastępstwa prawnego orzeczono w oparciu o treść art. 98 k.p.c. w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych - zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu.

/-/ SSR Anna Kowalska